Hoofdstuk 3
Oktober
Maanden later en volledig ingewerkt in de routine van het huishouden van de familie Lever, kon Zooey zich de opgeluchte uitdrukking op Jacks knappe gezicht toen ze die eerste ochtend op zijn stoep had gestaan, nog goed voor de geest halen. Haar allerbelangrijkste bezittingen lagen in haar autootje dat ze voor het huis geparkeerd had.
Het was grappig dat een andere haarkleur een normaal gesproken opmerkzame man zo van zijn stuk had kunnen brengen. Toen ze in de koffieshop was gaan werken, zat ze aan het eind van een experimentele fase. Na een heel scala aan kleuren, waaronder op een gegeven moment zelfs roze, had ze haar haren kastanjebruin geverfd. Nu had het haar een goede beslissing geleken om haar haren weer de natuurlijke kleur te geven aangezien ze de zorg voor de kinderen van een succesvolle advocaat op zich zou nemen.
Het was het laatste wat ze gedaan had in haar kleine appartement voordat ze voor de laatste keer de lichten uit had gedaan. Het was het zeker waard geweest toen ze de volgende ochtend de verschillende uitdrukkingen zag passeren op Jacks gezicht.
‘Zooey?’ had hij uiteindelijk gezegd, omdat hij zich ongetwijfeld realiseerde dat hij daar maar wat stond. Het klonk alsof hij maar voor vijfenzeventig procent geloofde dat zij het was.
Nadat ze het moment zo lang mogelijk gerekt had, had ze gevraagd: ‘Is de vacature nog vrij?’
‘Zooey,’ had hij herhaald, deze keer vol opluchting en overtuiging. Direct daarna was hij achteruit gestapt en had de deur wijd opengedaan.
Ze was nog niet over de drempel gestapt of ze hoorde al roepen: ‘Hoera, Zooey is er.’ Daarna waren beide kinderen komen aanrennen om haar te begroeten. Jackie met een luier op half zeven, en Emily met maar één sok en schoen aan.
Jack had haar alleen maar aangestaard. ‘Waarom heb je je haren geverfd?’ had hij uiteindelijk gevraagd.
‘Ik heb ze niet geverfd,’ had ze lachend geantwoord, omdat ze twee paar armen in de buurt van haar middel voelde. De twee kinderen leken totaal niet in de war gebracht door het feit dat ze goudblonde haren had in plaats van kastanjebruine. ‘Ik heb de verf er juist uit gehaald.’ Van de kinderen had ze weer naar hem gekeken. ‘Het leek me gepast, dat is alles.’ Beter had ze het hem niet kunnen uitleggen. ‘Dit is mijn natuurlijke kleur.’
Langzaam had hij geknikt, alsof de veranderende haarkleur zo belangrijk was, dat hij even moest nadenken voordat hij wat zei.
En toen had hij iets onverwachts gezegd, iets aardigs. ‘Ik vind dat het je goed staat.’ Het was de eerste persoonlijke opmerking die hij tegen haar maakte.
Het was moeilijk te geloven, bedacht ze nu, terwijl ze een afgeknipte spijkerbroek aantrok bij het rugbyshirt waarin ze altijd sliep, dat er al bijna tien maanden verstreken waren. Tien maanden waarin ze had ontdekt dat elke dag een nieuw avontuur bracht.
Verder had ze ontdekt dat ze het werk leuk vond. Niet dat het ineens haar ambitie was geworden om de beste nanny te worden na Mary Poppins. Maar ze genoot ervan om deel uit te maken van een gezin, een belangrijk deel. Ze zorgde voor de kinderen en voor een man die ervan overtuigd was dat hij prima voor zichzelf kon zorgen.
Bij die gedachte begon ze zacht te lachen. In de rechtbank stond hij dan misschien zijn mannetje, maar hij kon absoluut niet voor zichzelf zorgen. Daar was meer inspanning voor nodig dan de deur binnen komen wandelen en in een stoel ploffen. Want meer deed hij eigenlijk niet als hij thuiskwam.
Er waren dagen bij dat hij helemaal niet thuiskwam, maar belde om te zeggen dat hij die nacht doorwerkte. In zijn kantoor stond een leren bank, die hij gebruikte om even een dutje te doen.
Dat wist ze omdat de eerste keer dat hij belde om het door te geven, ze zijn avondeten in een picknickmand had gedaan en met zijn kinderen naar kantoor was gereden. Hij was sprakeloos geweest. Ze was met de kinderen lang genoeg gebleven om zijn eten uit de mand te halen en daarna waren ze weer weggegaan. Toen ze de deur achter hen dicht had gedaan, had hij nog steeds niets gezegd.
Ze vroeg zich af of hij zich zelfs wel realiseerde dat ze niet alleen de nanny was, maar ook andere werkzaamheden op zich had genomen. Naast haar werk met de kinderen kookte ze, hield ze het huis schoon, deed ze de boodschappen en ook nog de was.
Eigenlijk was ze echtgenote en moeder… zonder de extraatjes.
Voor zover ze wist, was er geen andere vrouw in beeld die die extraatjes wel kreeg. Jack Lever was alleen maar aan het werk. Zo veel zelfs, dat zijn kinderen hem te vaak moesten missen.
En dat had ze ook meer dan eens tegen hem gezegd. De eerste keer had hij haar verbaasd aangekeken, alsof ze een onzichtbare grens overschreden had. Het was duidelijk dat hij het niet gewend was om op zijn tekortkomingen gewezen te worden. Zeker niet door iemand die voor hem werkte. Maar Zooey was heel erg eerlijk. Ze kon niet voor hem blijven werken als ze haar mond moest houden over zoiets belangrijks als het emotionele welzijn van Emily en Jackie.
‘Kinderen hebben een vader nodig,’ had ze ronduit tegen hem gezegd na zijn mededeling dat hij die nacht niet thuis zou komen. Dat zou de vierde avond op rij zijn dat Emily en Jackie niet samen met hem zouden eten.
Stuurs had hij haar aangekeken. ‘Ze hebben ook eten en een dak boven hun hoofd nodig.’
Misschien dat sommige mensen stonden te trillen als hij zo tegen ze sprak. Maar ze had tegen haar vader gezegd dat ze haar eigen leven wilde leiden, en als ze dát kon overleven, kon ze alles aan. ‘Raken ze het eten en het dak boven hun hoofd kwijt als je een keer vroeg genoeg thuiskomt om hen een verhaaltje voor te lezen voor het slapengaan?’ had ze hem uitdagend gevraagd. Ze had verwacht dat hij zich direct zou omdraaien en weggaan, maar tot haar verbazing was hij blijven staan.
‘Luister, ik heb je aangenomen als nanny, niet als mijn geweten.’
Even had ze hem opgenomen, zich afvragend of ze zich in hem vergist had. Daarna had ze besloten dat hij het waard was om hem te veranderen. En dat had hij nodig ook. ‘Misschien moet ik het allebei zijn.’
Haar lef verraste hem. En hij werd er zich steeds meer van bewust dat er een heleboel aan haar was dat hem verraste, en dat hij zich tot haar aangetrokken voelde. ‘Als dat zo is, hoor je het wel.’
‘Als dat zo is,’ ging ze door, ‘heb je het zelf niet in de gaten. Alleen een buitenstaander overziet de hele situatie,’ voegde ze eraan toe voor hij kon protesteren.
Jack ademde diep uit. ‘Je neemt een hoop op je, Zooey.’
Met andere woorden, laat me met rust, dacht ze geamuseerd. ‘Sorry, zo ben ik nu eenmaal. Ik lever geen half werk.’
Na wat onverstaanbaar gemompel was hij vertrokken.
Die avond was hij eerder dan gepland thuisgekomen. Maar niet de volgende avond en de twee weken erna.
Toch bleef ze hoop houden dat ze tot hem zou weten door te dringen, voor Emily en Jackie. Jack was een goed mens, dat wist ze wel. En hij hield van zijn kinderen, op zijn manier. Het probleem was dat hij leek te denken dat geld liefde kon vervangen.
Iemand had hem wel een heel verknipt gevoel van waarden meegegeven, dacht ze terwijl ze van haar slaapkamer naar de keuken liep. Er hing geen prijskaartje aan een knuffel, omdat die onbetaalbaar was.
Alhoewel ze zeker wist dat ze het koffieapparaat niet aan had laten staan gisteravond, rook ze koffie. In de keuken trof ze tot haar verrassing Jack aan. Hij had zich al aangekleed en hield een stukje verbrande toast in zijn ene hand en in zijn andere een glas sinaasappelsap.
Ze begreep waarom hij altijd naar de koffieshop gekomen was voor koffie en een muffin. Hij zou water nog laten verbranden. En zo te ruiken was er iets verkeerd gegaan met de koffie.
‘Goedemorgen,’ zei ze vrolijk, en ze liep door naar het koffiezetapparaat. Ze pakte de kan, goot de verbrande smurrie weg en begon nieuwe koffie te zetten. ‘Ga zitten,’ beval ze hem, ‘dan maak ik een goed ontbijt voor je.’
Hoofdschuddend at hij het laatste stukje verbrande toast. ‘Geen tijd. Ik begin vandaag vroeg.’
Ze keek op haar horloge en zag dat hij veel vroeger was dan normaal. ‘Hoe vroeg?’
Zonder zelf op zijn horloge te kijken, voelde hij aan hoe laat het was. ‘Over een halfuur.’ Hij spoelde de oneetbare toast weg met de rest van de sinaasappelsap en zette het glas op het aanrecht. ‘Met al dat verkeer had ik al weg moeten zijn.’
‘Zonder je kinderen gedag te zeggen?’ Dit was een nieuw dieptepunt, en ze hoopte dat haar vraag hem er misschien van zou kunnen weerhouden om direct weg te gaan.
‘Niets aan te doen.’ Hij pakte zijn koffertje op.
‘Wel waar,’ wierp ze tegen, terwijl ze een handdoek pakte en haar handen afdroogde. Daarna gooide ze de handdoek over een stoelleuning. ‘Ik haal ze wel even.’ Toen ze zag dat hij ongeduldig werd, probeerde ze tot hem door te dringen. ‘Je bent er niet wanneer ze naar bed gaan, ze zouden niet wakker hoeven te worden om tot de ontdekking te komen dat je al weg bent.’
Een zucht van ergernis ontsnapte aan zijn lippen toen hij tegen haar zei: ‘Zooey, ik waardeer wat je doet –’
‘Nee, dat doe je niet.’ Als hij haast had, had ze geen tijd te verliezen. ‘Je vindt me lastig, en daar kan ik best mee leven. Maar de kinderen hoeven niet zonder jou te leven. In vredesnaam, Jack, ze zien de postbode vaker dan jou!’
Hij had geen tijd voor overdrijvingen. ‘Ik ga.’ Tot zijn ontsteltenis ging ze voor de achterdeur staan, zodat hij er niet uit kon.
‘Niet voordat je de kinderen hebt gezien.’
Honderd dingen had hij aan zijn hoofd. Hij moest een verdediging uitwerken voor een cliënt die door de media veroordeeld werd op basis van indirecte bewijzen. Dus hij had hier echt geen tijd voor. ‘Dit is wel een beetje overdreven, Zooey. Zelfs voor jou.’ Kort nadat ze voor hem was gaan werken, had hij al begrepen dat ze anders was dan de nanny’s die haar waren voorgegaan. Als ze een mening had over iets wat hij wel of niet gedaan had, dan liet ze hem die weten ook. Hij keek op zijn horloge. ‘Zooey, over een uur moet ik in de rechtbank zijn.’
‘Hoe langer je hier met mij staat te bakkeleien, hoe meer tijd je verliest,’ weerkaatste ze onverstoord.
Met samengeknepen ogen klemde hij zijn hand steviger om zijn koffertje. ‘Ik zou je gewoon opzij kunnen duwen.’
Ze bleef staan waar ze stond. ‘Dat zou je kunnen proberen,’ gaf ze toe, waarna ze hartelijk lachte. ‘Maar ik ken bewegingen waarvan jij de naam niet eens kunt uitspreken.’
Hij wist dat ze zich sterk interesseerde voor oosterse vechtsporten. Op een avond had hij haar op de patio aangetroffen terwijl ze bewegingen oefende tegen een onzichtbare aanvaller. Hij kon zich herinneren dat hij toen medelijden had gehad met degene die stom genoeg was om iets met haar te proberen. ‘Dan moet je ze wakker maken,’ zei hij. Emily en Jackie stonden nooit zo vroeg op.
Nog even onverstoord vervolgde ze: ‘Ze zullen blij zijn je te zien. Trouwens, ik zou ze toch zo wakker maken. Emily moet straks naar school.’
Dat was hij vergeten. De maanden gingen ook zo snel voorbij. Het was oktober. Ze ging al ruim vier weken naar school. Soms vergat hij dat zijn dochter überhaupt naar school ging!
Misschien omdat hij zich niet echt met haar leven bemoeide. Hij had nog steeds de neiging om Emily te zien als een baby, nauwelijks ouder dan Jack jr.
Maar zelfs Jackie werd groter.
Hij ademde diep uit. ‘Goed, toe maar dan. Ik heb geen tijd om ruzie te maken.’
Zooey straalde. ‘Dat is wat ik de hele tijd al zeg.’ Nog steeds voor de deur staand gebaarde ze naar de andere kant van het huis. ‘Na jou.’
Het was duidelijk wat ze bedoelde. ‘Vertrouw je me niet?’
‘Ik neem het zekere voor het onzekere,’ antwoordde ze lachend.
Eerst liepen ze naar Emily’s kamer. Het meisje sliep als een roos. Naast het bed staand legde Zooey een hand op haar schouder en ze liet haar hoofd zakken tot haar lippen haar oor bijna raakten. ‘Emily, liefje, je vader wil je even gedag zeggen.’
Het volgende moment vlogen Emily’s ogen open, en ze schoot overeind. Met grote ogen van schrik en angst keek ze haar vader aan. Ze greep zijn arm vast en jammerde: ‘Ga je weg, papa?’
Ik wist dat dit een slecht idee was, dacht Jack somber. Met zijn hand streek hij over haar zachte blonde haren. ‘Ik moet gaan, schat. Ik moet vandaag vroeg in de rechtbank zijn, en Zooey dacht dat je het vervelend zou vinden als ik je geen gedag had gezegd.’
Direct verdween de paniek in haar ogen en ontspande haar gezicht. Ze was weer een klein meisje, geen kleine bezorgde volwassene. ‘O, bedoel je zo’n gedag zeggen.’ Een glimlach verscheen rond haar roze lippen. ‘Oké.’
Jack begreep er niets van en keek Emily onzeker aan. ‘Wat dacht je dan, schatje?’
‘Een gedag zoals met mama,’ antwoordde zijn dochter ernstig.
Deze keer keek hij Zooey aan, op zoek naar een logische verklaring. ‘Wat bedoelt ze?’
Zooey richtte zich eerst tot Emily en daarna tot hem. ‘Ik kom zo terug om je te helpen met aankleden. Ga nog maar even liggen en probeer nog wat te slapen.’
‘Oké.’ Haar stem klonk slaperig, en ze begon alweer weg te zakken.
Ze draaide zich naar Jack en stak haar arm door die van hem. ‘Kom,’ fluisterde ze, alsof hij Emily wakker gemaakt had en niet zij. Zacht trok ze hem mee de kamer uit.
‘Wat bedoelde ze?’ vroeg hij weer.
In plaats van te antwoorden, keek ze hem even aan, op zoek naar iets wat ze niet zag. Hij wist het echt niet, besefte ze. Maar hij had Emily ook nooit gezien wanneer ze een nachtmerrie had. Hij had de bezorgdheid niet in haar ogen gezien wanneer hij laat thuiskwam zonder gebeld te hebben. ‘Emily is bang dat je doodgaat.’
‘Wat zeg je?’ vroeg hij ongelovig. ‘Hoezo?’ Zijn stem klonk eisend. Hij had niets gedaan om Emily dat idee te geven. Wat had Zooey haar verteld?
‘Haar moeder is ook doodgegaan,’ verduidelijkte ze. ‘Het is geen abnormale reactie van kinderen dat wanneer ze een ouder verliezen ze aan de andere ouder gaan hangen. Ze zijn bang dat die ook doodgaat. Daarom wilde ik dat je haar even zag voor je wegging. Dan weet ze dat er niets aan de hand is en dat je weer thuiskomt. Die zekerheid heeft ze op dit moment nodig.’
‘Dus je hebt nu ook al verstand van kinderpsychologie?’ Hij had het niet zo sarcastisch bedoeld als het eruit kwam. Maar omdat het niet in hem zat om zich ergens voor te verontschuldigen, zei hij niets.
Ze reageerde alsof hij een normale vraag had gesteld. ‘Ik heb er wat lessen in gevolgd, ja.’
Heel even zweeg hij. Daarna knikte hij in de richting van zijn zoons slaapkamer. ‘En hoe zit het met Jackie?’
‘Hij voelt haar stemmingen aan,’ antwoordde ze eerlijk. ‘Maar op zijn leeftijd, ook al is hij slim, weet hij nog niet wat hij ervan moet maken.’ Lachend voegde ze eraan toe: ‘Hij wil gewoon bij zijn vader zijn. Zoals alle jongetjes.’
Jack was niet zo’n vader die leuke dingen deed met zijn kinderen. Daarom begreep hij ook niet waarom zijn kinderen bij hem wilden zijn. ‘Waarom?’ vroeg hij. ‘Ze hebben jou toch?’
‘Ik ben inderdaad leuker,’ gaf ze toe, ‘maar jij bent hun papa en daarom houden ze van je. Het is heel normaal dat ze willen dat je deel uitmaakt van hun leven,’ ging ze verder toen hij keek alsof hij het niet begreep. ‘En zij willen deel uitmaken van jouw leven. Een belangrijk deel,’ benadrukte ze, ‘geen aanhangsel.’
Hij schudde zijn hoofd, maar zweeg, omdat hij diep vanbinnen wist dat ze gelijk had. Hij zou een veel groter deel van hun leven moeten uitmaken. Helaas was dat op dit moment onmogelijk. Er werd al te veel tijd van hem opgeeist, en hij moest overal op ingaan. Alleen zo kon een stabiele carrière worden opgebouwd.
Zijn kinderen – en hijzelf trouwens ook – hadden geboft Zooey te hebben ontmoet. Voor de deur van zijn zoon bleef hij even staan en keek over zijn schouder naar Zooey. De harde uitdrukking op zijn gezicht was een stuk milder geworden. ‘Betaal ik je wel voldoende?’
‘Waarschijnlijk niet,’ antwoordde ze, ‘maar ga je zoon nu maar gedag zeggen, anders kom je te laat.’
‘Heeft iemand wel eens tegen je gezegd dat je enorm bazig bent?’
De lijst was eindeloos, dacht ze, maar ze zei: ‘Misschien. Een of twee keer. Maar als je dit soort dingen uit eigen beweging deed, zou het niet nodig zijn. Maak nu de deur maar open.’
‘Jawel, mevrouw,’ mompelde hij geamuseerd, terwijl hij de klink naar beneden duwde.