24 Spoken in Katwijk
In de omgeving van Katwijk liggen mysterieuze duinen, zoals ’t Toverduin en ’t Paardengerecht. Dat laatste duin heet zo, omdat op die plek meerdere paarden zonder aanwijsbare reden dood neervielen. Maar het meest dramatische verhaal kleeft aan de Kettingduinen…
Katwijk, lang geleden, door Tjaard W.R. de Haan – Aan het strand ten noorden van Wassenaarse Slag spookt zo nu en dan het ‘brandezijgertje’, een flakkerend dwaallicht dat de eenzame nachtelijke voetganger voortdurend gezelschap houdt, tot hij zich weer in de bewoonde wereld bevindt.
Daar in de buurt verrijzen ook de ‘Kettingduinen’, die vrijwel niemand bij donker durft te naderen. Lang geleden is hier een schip gestrand, een rijke koopvaarder. Van zijn ankers geslagen worstelde het met de huizenhoge golven, in het zicht van de kust. Je kunt begrijpen dat de Katwijkers, vanouds onverschrokken mensenredders, onmiddellijk te hulp snelden: zo’n prachtig schip, vlak voor het strand, ze zouden met Gods hulp doen wat in hun macht was en in elk geval de opvarenden behoeden voor de dood in de golven. Maar opeens hoorden ze, enkele keren achtereen, een hese maar doordringende stem, midden in het duister; ze konden niet onderscheiden vanwaar het kwam. ‘Ga weg, ga weg,’ riep die stem, ‘ga onmiddellijk weg. De pest is aan boord!’ Dadelijk staakte men het reddingswerk, uit vrees voor besmetting. Men herinnerde zich maar al te goed hoe de pest, nog niet zo lang geleden, honderden mensen in één jaar had weggemaaid.
Maar mensen laten omkomen als men ze kan redden, daar kan geen zegen op rusten. Ter herinnering rammelen nog altijd, bij nacht en ontij, de ankerkettingen, hangende buiten boord van het schip. Strand en duinen zullen voor eeuwig hun naam dragen.
Al zolang er scheepvaart is, stranden er op de Noordzeekust vele schepen. Als ze geluk hadden, werden schipbreukelingen gered door de Katwijkers. Het gebeurde echter ook regelmatig dat zij aan hun lot werden overgelaten en dat het jutten van de lading voor het redden van de bemanning ging. Pas in de 19e eeuw ontstond er een georganiseerd reddingswezen.