Andere boeken van Jan Geurtz

De opluchting, in één dag van het roken af

Het eerste boek van Jan Geurtz uit 1997 heeft al duizenden mensen geholpen te stoppen met roken en is inmiddels vele malen herdrukt. Het is vertaald in het Deens, Duits en Spaans. Onlangs verscheen ook een Engelse vertaling (Quit Smoking in One Day). Dit boek helpt je al lezend de hele rookverslaving te deprogrammeren. Pas daarna stop je met roken, en dat niet omdat het niet meer mag maar omdat je er helemaal geen behoefte meer aan hebt! Vanaf de eerste dag na het stoppen ben je vrij van dwanggedachten en ontwenningsverschijnselen.

Het boek ontleent zijn titel aan de Opluchtingtraining, waarmee al sinds 1996 met veel succes duizenden mensen van het roken afgeholpen zijn. Deze training heeft de hoogste successcore van alle stopmethoden in Nederland (na een jaar is ruim 30% van de deelnemers nog steeds zonder problemen van het roken af). Wil je meer weten over de Opluchtingtraining, kijk dan op de website www.opluchting.com.

De verslaving voorbij, nieuwe methode zonder ontwenningsellende

In 1999 verscheen dit tweede boek van Jan Geurtz. Het behandelt alle eigentijdse verslavingen zoals aan alcohol, drugs en medicijnen, maar ook de eetverslaving, de rookverslaving, de gokverslaving en de seksverslaving komen uitgebreid aan bod. Een grensgeval is de relatieverslaving, waar iedereen in meer of mindere mate mee te maken heeft, maar die bij sommigen echt problematisch wordt door de extreme afhankelijkheid en dwangmatigheid die ermee samengaan.

In De verslaving voorbij worden de algemene kenmerken van een verslaving op een verrassend nieuwe wijze belicht, waardoor er een uitweg ontstaat uit de gevangenis van verslaving en dwangmatigheid. Deze uitweg wordt niet gekenmerkt door een zware strijd tegen heftige ontwenningsverschijnselen. Integendeel, het blijkt mogelijk uit elke verslaving te ontsnappen zonder strijd, zonder ‘wilskracht’, maar op een heel natuurlijke wijze, in overeenstemming met je diepste natuur, die altijd vrij van verslaving gebleven is! Vandaar dat deze methode in principe voor iedereen toepasbaar is. Het lezen van De verslaving voorbij heeft dan ook al velen van hun heroïne-, alcohol-, seks- of andere verslaving afgeholpen. Het boek is inmiddels ook vertaald in het Duits.

Het einde van de opvoeding

Jan Geurtz laat in dit boek (2003) zien dat de crisis in de opvoedkunde, maar vooral ook in de dagelijkse praktijk van het opvoeden, veroorzaakt wordt door een fundamentele fout in ons basisprincipe van het opvoeden. Terwijl we ons als ouders verantwoordelijk voelen voor het latere levensgeluk van onze kinderen, zijn we juist bezig hun huidige en toekomstige geluk te dwarsbomen. Het einde van de opvoeding confronteert ouders met het fatale mechanisme om hun eigen jeugdproblemen te corrigeren in de opvoeding van hun kinderen, waarmee ze op een dieper niveau hun blokkades en beknellingen juist aan de volgende generatie overdragen.

Met veel praktijkvoorbeelden en humor laat Jan Geurtz zien dat er een totaal andere manier van omgaan met kinderen mogelijk is, niet langer belast met de zware plicht tot opvoeden en controleren van iets wat van nature niet opvoedbaar en controleerbaar is, waardoor er een enorme ruimte ontstaat voor liefde en openheid, en een toename van het toekomstige én het huidige levensgeluk van kinderen en hun ouders.

Dit boekje is geschreven in een heel persoonlijke stijl waarin ouders rechtstreeks aangesproken worden. Een fragment:

Er kleeft een gevaar aan elke theorie over opvoeding: dat het je alleen maar opzadelt met allerlei mooie idealen waar je telkens niet aan kunt voldoen. Dit boekje zou onbedoeld hetzelfde effect kunnen hebben, als je het te veel zou opvatten als een weergave van ‘de enige goeie manier’. In feite wil ik juist laten zien dat we als ouders de meeste problemen veroorzaken door onze ideeën over hoe je moet opvoeden. Het is heel begrijpelijk om je kinderen te willen opvoeden naar jouw eigen beeld van wat goed en mooi en waardevol is. Het resultaat van zo’n opvoeding is echter tegengesteld aan wat je ermee wilde bereiken. Je hebt zelf de belangrijkste ontdekkingen in je leven ook eerder ondanks dan dankzij je ouders gedaan, dus kun jij als ouder beter een stapje terug doen en je kind de ruimte geven om zelf te ontdekken wat het meest waardevolle in het leven is. Alles wat je je kind zou willen aanleren op het gebied van waarden en mooie eigenschappen, wordt juist door dat aanleren een surrogaat, een dressuur, een remming, een blokkade van die natuurlijke waarden en eigenschappen. Anderzijds, alle waarden en mooie eigenschappen die je zelf hebt weten te realiseren, hoef je niet over te dragen op kinderen, die nemen ze vanzelf als voorbeeld en inspiratie. Niet zozeer omdat jij hun vader of moeder bent, maar omdat niets zo overtuigend is en zo aanstekelijk werkt als het geluk dat voortvloeit uit je natuurlijke staat van Zijn.

Het einde van de opvoeding is bedoeld voor ouders en beroepsopvoeders, maar ook voor oudere kinderen, en eigenlijk voor iedereen die nog weleens hinder ondervindt van zijn eigen opvoeding.

Verslaafd aan liefde, de weg naar zelfacceptatie en geluk in relaties

In Verslaafd aan liefde toont Jan Geurtz dat onze zoektocht naar liefde en erkenning voortkomt uit een fundamentele zelf-afwijzing. Die proberen we te compenseren door waardering van anderen, en vooral door een succesvolle liefdesrelatie. Maar dat werkt averechts: het versterkt juist die fundamentele onzekerheid en afhankelijkheid. Zo ontstaat er een verslaving aan liefde en erkenning, en aan de veiligheid van een relatie. De meeste liefdesrelaties lopen daardoor na een tijdje op de klippen, of – misschien nog erger – verzanden in een gezapig samenzijn zonder veel ruimte voor groei en geluk.

Met humor en praktische voorbeelden wordt een uitweg getoond uit deze vicieuze cirkel. Eenmaal ontdaan van zelf-afwijzing blijken al onze pijnlijke emoties en diepe verlangens naar liefde en seks niet langer een obstakel, maar juist de toegangspoort naar een staat van zijn die volledig vrij is van beknelling en afhankelijkheid, en die – of je nu wél of niet een relatie hebt – vervuld is van liefde en helderheid.

Verslaafd aan liefde bestaat uit twee delen. In het eerste deel wordt het probleem uitvoerig uiteengezet en verklaard: hoe onze geest vervreemd is van zijn eigen natuur en zich verliest in een eeuwige zoektocht naar liefde en erkenning van anderen. Een fragment:

Op welke manier vormt de geest de essentie van al onze problemen? Laten we nog eens kijken naar de reeks van misvattingen die tezamen onze identiteit vormen. We zagen al dat onze situatie gekenmerkt wordt door onwetendheid of vervreemding van onze volmaakte natuur. Dit is de hoofdoorzaak van alle ellende. Daaruit ontstaat een kettingreactie van misvattingen. De moeder van alle misvattingen is dat we menen dat onze natuur onvolkomen is, waardeloos of niet goed genoeg. Dit is zelf-afwijzing. Meteen daarna vluchten we weg van deze pijnlijke misvatting; de geest wendt zich af van zijn vermeende waardeloosheid en probeert een gevoel van eigenwaarde te baseren op liefde en erkenning van anderen. Dit is eigenlijk een afwijzing van onze zelf-afwijzing, en dus wederom een vorm van zelf-afwijzing.

Hieruit ontstaat het hele complex van patronen en gedragingen om erkenning van anderen te krijgen en afwijzing te voorkomen. Vervolgens proberen we onze hele identiteits-constructie weer te verbergen achter een imago van zelfverzekerdheid, een met-mij-is-alles-dik-voor-mekaar-show. Wat het imago probeert te verbergen is een soort gêne voor onze onzekerheid en onze afhankelijkheid van anderen, en dat is dus ook een vorm van zelf-afwijzing.

In de groei van onze identiteit naar volwassenheid versmelten we met veilige patronen (angst voor afwijzing) en dissociëren we van onveilige patronen (zelf-afwijzing). Ten slotte projecteren we onze gedissocieerde eigenschappen op anderen, die we vervolgens veroordelen en afwijzen, hetgeen in wezen dus ook weer een verkapte vorm van zelf-afwijzing is.

Zo zie je dat de moeder van alle misvattingen, ons negatieve geloof, niet alleen de kern is van ons zelfbeeld, maar tevens de energie levert aan alle andere lagen van onze identiteit, en dus de essentie is van alle andere misvattingen. Zelf-afwijzing is de bril waardoor we alle andere aspecten van ons zelfbeeld bekijken en waardoor we in een permanente strijd met onszelf terecht zijn gekomen. Kijk maar naar jezelf, het is makkelijk te zien. Komt het weleens voor dat je jezelf zwak of machteloos voelt, vervolgens naar jezelf kijkt, en jezelf dan ook nog eens een zwakkeling vindt omdat je jezelf zwak voelt? Of dat je het stom vindt van jezelf dat je jezelf stom vindt? Of dat je kwaad wordt op jezelf omdat je je woede niet onder controle hebt? Of dat je een hekel hebt aan jezelf omdat je niet van jezelf houdt? Telkens als je je bewust wordt van een pijnlijk, beknellend of machteloos gevoel, is dat bijna altijd een afwijzend bewustzijn. Dat is het negatieve geloof, de donkere bril waardoor je bijna altijd naar jezelf kijkt.

In het tweede deel van Verslaafd aan liefde wordt de oplossing aangereikt: het spirituele pad en de beoefening van bepaalde vormen van meditatie. Nog een fragment:

Het spirituele pad geeft je inzicht in deze allesdoordringende misvatting, en de middelen om je ervan te bevrijden. Je hoeft daarbij dus beslist niet een strijd aan te gaan met alle ellende veroorzakende patronen; strijd zou de ellende alleen maar vergroten omdat hij opnieuw een vorm van zelf-afwijzing zou zijn. Ja maar, denk je nu misschien, als je alles van jezelf maar oké vindt, zonder af te wijzen, dan verandert er toch ook niks? Toch wel, juist wel, want verandering is de natuur van alle verschijnselen. Alles verandert vanzelf als jij je er niet meer tegen verzet. Het is juist door ze af te wijzen dat je zelf-afwijzende patronen in stand worden gehouden of in telkens nieuwe vormen de kop opsteken. Als je altijd met een zelf-afwijzende blik naar je zelf-afwijzing kijkt, hoe zou je dan ooit je zelf-afwijzing kunnen beëindigen? Pas door in plaats daarvan een open en vriendelijk gewaarzijn van jezelf te ontwikkelen, lost de verkramping op, en verandert alles op natuurlijke wijze. Dat betekent dat alles verandert in overeenstemming met je natuur, die al volmaakt is. Het is zelf-afwijzing die ons verhindert die volmaakte natuur te zien. Het is zelf-afwijzing die ons verhindert ons verkrampte streven naar liefde en erkenning van anderen onder ogen te zien en los te laten. Het is zelf-afwijzing die ons verhindert om ons verharde imago van zelfverzekerdheid en zelfbescherming los te laten. Het is zelf-afwijzing die ons telkens weer doet dissociëren van pijnlijke patronen en gevoelens, waardoor die juist in stand worden gehouden.

Maar let op: ophouden met zelf-afwijzing is niet hetzelfde als berusten in je gevoelens van waardeloosheid, dat zou eerder een slachtofferrol zijn en leiden tot depressie. Het is ook niet jezelf wijsmaken dat je van nature goed bent, dat zou eerder een soort newagegeloof zijn waarmee je je zelf-afwijzing alleen maar tijdelijk toedekt. Ophouden met zelf-afwijzing is die donkere bril afzetten en beginnen met kijken naar en erkennen van wie je werkelijk bent.

In Verslaafd aan liefde vind je diverse meditatietechnieken die je in staat stellen om je negatieve beknellende emoties te benutten als toegangsdeur naar je natuurlijke staat van Zijn. Het schetst een hele nieuwe vorm van liefdesrelatie waarin de partners niet langer elkaar verantwoordelijk stellen voor hun eigen angsten en beknellingen, en in plaats daarvan elkaar helpen hun eigen volmaakte natuur te realiseren. In een apart hoofdstuk worden drie specifieke verslavingsvormen behandeld die gerelateerd zijn aan onze zelf-afwijzing, namelijk de seksverslaving, de liefdesverslaving en de relatieverslaving. Er zijn inspirerende beschrijvingen van onze natuurlijke staat, en hoe bepaalde vormen van meditatie je kunnen helpen die te realiseren. Er wordt aandacht besteed aan de spirituele manier van vrijen. Aan het eind van het boek staat een aantal praktische aanbevelingen voor wie zich verder wil verdiepen in het spirituele pad, en de mogelijke obstakels die je daarbij kunt tegenkomen. Kortom, in Verslaafd aan liefde wordt op inspirerende wijze getoond hoe we onze behoeftigheid aan liefde en erkenning kunnen veranderen in een onvoorwaardelijk en duurzaam geluk – voor iedereen die bekneld zit in een liefdesrelatie, of in het gemis eraan.

Verslaafd aan denken, de weg naar verlichting en levensgeluk

Hoe komt het dat we vaak geen enkele zeggenschap lijken te hebben over wat we denken? Waarom gaan we steeds méér denken als we gebukt gaan onder beknellende gedachten? En hoe komt het dat we onszelf bij een toekomstige vervelende gebeurtenis al weken van tevoren lastigvallen met angstige gedachten erover?

In dit boek ontleedt Jan Geurtz het verschijnsel denken, en toont hij aan dat het onze meest fundamentele verslaving is. Door ons denken, en het geloof in de echtheid van onze gedachten, zitten we gevangen in het keurslijf van een onjuist beeld van onszelf en de werkelijkheid. Dit heeft tot gevolg dat we telkens weer bekneld raken in een vicieuze cirkel van nare gedachten en pijnlijke gevoelens.

Geurtz baseert zich zowel op moderne westerse inzichten als op authentieke oosterse spiritualiteit, en brengt deze op een verrassende wijze met elkaar in verband. Het resultaat is een heldere beschrijving van ontdekkingstocht naar onze fundamentele natuur.