23
De ‘derde wiel’-relatie
Soms ontstaat er in ego-land een situatie die enigszins lijkt op een spirituele relatie maar dat toch niet is. Dat gebeurt als een single verliefd wordt op iemand die al een relatie heeft en deze ook niet wil opgeven. Vaak zijn het vrouwen die in zo’n situatie terechtkomen waarin ze jarenlang de geheime geliefde zijn van een getrouwde man. Deze man heeft thuis een stereotiepe ego-relatie: veilig en vertrouwd, hij en zijn vrouw hebben veel ‘samen opgebouwd’. Ten opzichte van zijn alleenstaande geheime geliefde blijft hij dus vasthouden aan zijn eigen leven en straalt voor haar daardoor een zelfstandigheid uit die hij in werkelijkheid niet bezit. Omdat deze lovers elkaar niet al te vaak kunnen ontmoeten, sluipt er geen gewenning in de relatie en blijft de liefde dus bruisen wanneer ze elkaar ontmoeten. Soms moet dat zelfs in het geheim, wat aanvankelijk wel als spannend en romantisch ervaren kan worden. Buiten de ontmoetingen ontstaat voor de alleenstaande partner de vreemde situatie dat ze altijd beschikbaar is voor haar getrouwde minnaar zonder dat hij dat voor haar wil of kan zijn. Alleenstaande vrouwen die in zo’n situatie terechtkomen, zijn vaak in andere opzichten heel zelfstandig. Deze situatie triggert echter steeds meer haar diepe gevoelens van afhankelijkheid en behoeftigheid die we allemaal bij ons dragen en die vooral bij verliefdheid aan de oppervlakte komen. Zonder spirituele beoefening zal zo’n vrouw steeds dieper wegzinken in die onoplosbare tweestrijd van zich geliefd en tevens afgewezen voelen.
MARION (43):
Ik heb al een jaar of vijf een relatie met een getrouwde man. Vanaf het eerste moment dat ik hem ontmoette was het me duidelijk: dit is hem! We ervaren een diepe zielsverwantschap. Hij is al dertig jaar bij dezelfde vrouw, ze hebben samen een heel leven opgebouwd, runnen samen een bedrijf, hebben kinderen, kortom, hij wil niet bij haar weg. Hij heeft haast geen intiem contact meer met haar, hun relatie is meer kameraadschap, zegt hij. Maar zij is ook erg jaloers dus hij wil onze relatie voor haar geheimhouden. Daar heb ik wel moeite mee. Niet dat ik nu per se elke dag met hem samen wil zijn, ik red me heel goed in mijn eentje. Maar ik zou vaker met hem willen zijn, meer willen genieten van dat intense liefdevolle samenzijn.
Wat me ook tegenstaat is dat hij erg jaloers is, hij wil mij helemaal voor zich alleen. Nu heb ik geen enkele behoefte aan iemand anders, hij is mijn grote liefde, dus het is geen probleem voor me, maar het steekt toch een beetje. Hij gaat met zijn vrouw samen op vakantie en dan hoor ik twee weken niets van hem. Mijn gedachten zijn dan soms heel kwellend. Achteraf stelt hij me gerust: ik ben zijn enige echte vrouw, en dan voel ik me weer zo intens gelukkig!
Wat ik ook moeilijk vind is dat ik dag en nacht voor hem bereikbaar ben, maar dat ik hem niet kan bellen of sms’en. Mijn telefoon is mijn enige verbinding met hem en ik weet nooit wanneer hij even kans ziet om me te bellen, dus dat wil ik niet mislopen. Dan voel ik me soms heel afhankelijk en daar heb ik een hekel aan. Ik probeer zelf verantwoordelijkheid te nemen voor deze pijnlijke gevoelens, maar ze doen nog steeds pijn. Vriendinnen raden me aan ermee te stoppen, ze zeggen dat ik me laat gebruiken. Maar ik wil niet ontrouw zijn aan mijn diepste gevoelens van liefde voor hem. Daar heb ik wel wat eenzaamheid voor over.
Een spirituele relatie kan ontstaan zodra beide geliefden hun autonomie niet opgeven voor het veiligstellen van de liefde, maar elkaar ruimte geven om elk zijn eigen spirituele weg te bewandelen. In de bovenstaande situatie geven partners elkaar weliswaar ook ruimte om zelfstandig te blijven; dat is echter niet vrijwillig maar noodgedwongen: de vrouw moet wel, anders raakt ze hem kwijt. En de man kan niet anders uit angst zijn veilige huwelijk kwijt te raken. Omdat beide levens zich niet met elkaar vermengen, blijft de liefde weliswaar stromen, maar niet in een ruime geest maar in twee beknelde geesten. Op die manier kan er geen spirituele relatie ontstaan.
Voor de getrouwde man die zijn veilige relatie niet kwijt wil, zit er weinig spirituele ontplooiing in deze situatie omdat zijn ego hier te goed aan zijn trekken komt: er is veiligheid en er is liefde (zij het niet bij dezelfde persoon). Zo blijft hij thuis de trouwe echtgenoot en buiten de deur een goeie minnaar. Alleen als hij de hele situatie zou vertellen aan zijn vrouw en ze zouden eraan gaan werken om alle moeilijke gevoelens die hieruit voortvloeien te benutten voor spirituele groei, ja, dan kan het een spiritueel vruchtbare situatie worden.
Voor de alleenstaande vrouw biedt de beknelling van de situatie mogelijkheden voor spirituele groei. De situatie triggert regelmatig haar diepste gevoelens van verlating en afhankelijkheid, en als ze die kan leren zien als hulpmiddelen naar realisatie van haar natuurlijke staat van Zijn, dan vindt er een snelle spirituele vooruitgang plaats. Daarvoor is het wel nodig dat ze aan haar spirituele groei prioriteit geeft boven het vasthouden aan de relatie. Ze dient alle hoop op samenleven met haar geliefde los te laten, en elke ontmoeting met hem proberen te zien als een eenmalig geschenk. Na elke ontmoeting is de beoefening er een van loslaten en terugkomen bij jezelf en je belangrijkste project in dit leven: je spirituele realisatie. Het is mogelijk dat ze na een tijdje zoveel autonomie gaat ervaren dat ze durft op te houden met hem te beschermen tegen zijn eigen vrouw. Want het blijft een scheve situatie zolang de liefde tussen haar en haar minnaar geheim moet worden gehouden om zijn verlatingsangst toegedekt te houden. Als je echt zelfstandig bent, hou je jezelf niet geheim, voor niemand. En als hij daar problemen mee heeft, moet hij de relatie maar verbreken.
Noodgedwongen zelfstandigheid is
als het eten van tulpenbollen in moeilijke tijden:
zo gauw je de kans krijgt, hou je er weer mee op.