Ambassades
In Nederland
• Estse ambassade, Parkstraat 15, 2514 JD Den Haag, tel. 070 3029050, fax 070 3029051, e-mail: [email protected].
• Letse ambassade, Balistraat 88, 2585 XX Den Haag, tel. 070 3063934, fax 070 3062858, e-mail: [email protected].
• Litouwse ambassade, Laan van Meerdervoort 20, 2517 AK Den Haag, tel. 070 3855418, fax. 070 3853940; e-mail: [email protected].
In België
• Estse ambassade, Avenue Isidore Gerard 1, 1160 Brussel, tel. 02 7790755, fax 02 7792817, e-mail: [email protected].
• Letse ambassade, Avenue Molière 158, 1050 Brussels, tel. 02 3441682, fax 02 3447478, e-mail: [email protected].
• Litouwse ambassade, Rue Maurice Lietart 48, 1150 Brussel, tel. 02 7722750, fax 02 7721701, e-mail: [email protected].
In Estland
• Nederlandse ambassade, Rahukohtu 4-I, 10130 Tallinn, tel. +372 6805500, fax: +372 6805501, e-mail: [email protected].
• Belgische ambassade, Rataskaevu 2-9, 10123 Tallinn, tel. +372 6274100, fax +372 6440122, e-mail: [email protected].
In Letland
• Nederlandse ambassade, Torna 4-1a, LV-1050 Riga, tel. +371 7326147, fax +371 7326151, e-mail: [email protected].
• Belgische ambassade, Alberta 13, 1010 Riga, tel. +371 7114852, fax +371 7114855, email: [email protected].
• Nederlandse ambassade, Jogailos 4, LT-2001 Vilnius, tel. +370 5690072, fax +370 5690073, e-mail: [email protected].
• Belgische ambassade, Kalinausko 2B, LT-03107 Vilnius, tel. +370 52660820, fax +370 52126444, e-mail: [email protected].
Daarnaast zijn er een aantal Baltische consulaten in Nederland en België. Informatie hierover is te verkrijgen bij de ambassades of via internet.
Verkeersbureau
Verkeersbureau voor Estland, Letland en Litouwen, Salzmannstrasse 152, D-48159 Münster, Duitsland, tel. +49-2512150742, fax +49-2512150743, internet: www.gobaltic.de.
Telefoonnummers voor noodgevallen
|
|
In Estland |
In Letland |
In Litouwen |
|
Brandweer: |
tel. 112 |
tel. 01 |
tel. 01 |
|
Politie: |
tel. 110 |
tel. 02 |
tel. 02 |
|
Ambulance: |
tel. 112 |
tel. 03 |
tel. 03 |
Verder zijn er in Estland commerciële informatietelefoons waar men op de raarste vragen vaak antwoord weet. De nummers zijn 119, 1188, 1184 en 1182. Sta je in een klein plaatsje en zoek je daar een hotel, toeristenboerderij, benzinestation, winkel, kapper of wat dan ook, hier kan men je vaak te hulp komen.
|
|
Het zijn maar een paar voorbeelden. Via deze links kom je vanzelf een heleboel andere tegen. Bovendien heeft elke stad of regio wel een eigen site, meestal ook in het Engels.
Het milde klimaat is te vergelijken met dat in Nederland en België. De temperaturen zijn ’s zomers aangenaam rond de 20 °C, al kan het kwik ook tot boven 30 °C stijgen. Vooral in het oosten van Litouwen, waar een landklimaat heerst, is het soms erg heet. ’s Winters is het daar ook het koudst: –40 °C is geen echte uitzondering. De rest van het Baltische gebied blijft deze strenge vorst (meestal) bespaard, al zijn de dagen met temperaturen boven het vriespunt op een hand te tellen.
Lange donkere dagen kenmerken de winter: ‘witte nachten’ kenmerken de zomer. In november vallen al de eerste sneeuwbuien en deze blijven zeker tot in maart doorgaan. Ze zorgen voor wat licht in de duisternis, want de zon komt in deze tijd nauwelijks op: soms gaat het hooguit een beetje schemeren. In de zomer daarentegen schijnt de zon volop: rond 23 juni (midzomernacht) wel negentien uur lang. Donker wordt het deze dagen eigenlijk nooit.
Het zomerseizoen begint eind mei en eindigt halverwege september als het binnen een paar dagen een stuk frisser wordt. Doordat de zon dan vaak nog volop schijnt, word je misleid bij de kledingkeuze en loop je zo een verkoudheid op. Afgezien daarvan is het wel de mooiste tijd om te reizen: de ergste toeristische drukte is voorbij, de natuur krijgt langzaam haar prachtige herfstkleuren en vooral van belang: de muggen zijn verdwenen! Insecten vormen in de warme zomermaanden een ware plaag. Zeker rond de meren en moerassen maken ze het je (vooral in de avonden) niet gemakkelijk. Blijf je in de stad, dan heb je er vrijwel geen last van.
Juni, juli en augustus zijn de warmste maanden met temperaturen hoog in de twintig. Afgezien van de aangename temperatuur hebben ze als voordeel dat alle faciliteiten en bezienswaardigheden geopend zijn; buiten het seizoen is een en ander nog wel eens gesloten. Overigens moet je ook in de zomer altijd voorbereid zijn op een plensbui. Binnen 5 minuten kan stralend blauw veranderd zijn in een donkere onweerslucht, maar ook omgekeerd.
Erg speciaal en mysterieus maar niet te plannen is het noorderlicht. Het komt slechts eens in de zoveel jaar voor. Meestal in de winter, soms al in september.
Reizen naar de Baltische landen
Met de auto of het vliegtuig? Het is een moeilijke keuze. Vliegen naar alledrie de hoofdsteden wordt steeds gemakkelijker en goedkoper. Binnen een halve dag ben je klaar met alle rompslomp, inclusief inchecken in een hotel. Heel wat anders dus dan de lange rit over de Duitse autobaan, om maar te zwijgen over het rampzalige stuk over Poolse binnenwegen die erg vertragend werken. Maar aan de andere kant is een auto eigenlijk onontbeerlijk als je meer wilt zien dan alleen de grote steden.
Per vliegtuig
Directe vluchten vanuit Schiphol en Brussel naar alledrie de hoofdsteden duren niet langer dan 2,5 uur. Goedkoop zijn de tarieven van Estonian Air (www.estonian-air.ee) naar Tallinn en van Airbaltic (www.airbaltic.lv) naar Riga en Vilnius. De laatste is echter geen directe vlucht (gaat met SAS via Kopenhagen) en kost je een hele dag. Air Lithuania (www.airlithuania.lt) en KLM vliegen wel direct naar Vilnius. KLM vliegt ook naar Tallinn en Riga. Anders is het nog een optie om met Ryanair naar Tampere in Finland te vliegen en dan met de trein en ferry naar Tallinn. De hoofdstedelijke vliegvelden zijn klein maar modern, met als voordeel dat alles snel gaat. De afstanden vanaf het vliegveld naar de binnenstad zijn klein. In Tallinn rijdt bus nr. 2 naar het centrum (4 km); een taxi kost minder dan 75 Eek. Riga’s bus nr. 22 brengt je in een halfuur (13 km) naar het centrum en nr. 22a gaat langs de grote hotels. Een taxi kost 5–8 Lt. In Vilnius gaat bus nr. 1 naar het treinstation (5 km) en nr. 2 via het centrum naar de buitenwijken. Betaal voor een taxi niet meer dan 15 Lt.
Weet waar je aan begint: om alleen al in Litouwen te komen, zal de kilometerteller al ver boven de duizend staan. Daarbij komt dat de wegen in Polen behoorlijk wat frustraties kunnen opleveren. Je rijdt over slechte en gevaarlijke tweebaanswegen die door steden en dorpen voeren en waar je door het drukke vracht- en landbouwverkeer op de weg blij mag zijn als je een gemiddelde van 50 km/uur haalt. Constant stoppen, draaien en keren in troosteloze plaatsen is echt geen pretje. Pas ook op voor roekeloze vrachtwagenchauffeurs.
Komend vanuit Berlijn zijn er verschillende mogelijkheden, bijvoorbeeld via Gdaņsk langs de noordkust en de Mazurische meren. De laatste grote plaats voor de grens is Suwaņki, vanwaar je bij Kalvarija en Lazdija de grens met Litouwen kunt passeren. Afsnijden via de Russische enclave Kaliningrad is geen optie, tenzij je een doorreisvisum hebt aangevraagd. Tanken en geld pinnen onderweg is nergens een probleem.
Voor Estland kun je veel beter door Zweden rijden. Je rijdt dan naar Stockholm of Kapellskär (100 km ten noordoosten van Stockholm) alwaar je een veerboot naar Estland neemt (Tallink). Door Zweden is het maar 1500 km naar Tallinn, door Polen 2200 kilometer. Maar het grootste voordeel van het rijden door Zweden is dat je door de goede en rustige vierbaanswegen gemiddeld gemakkelijk 100 km/uur kunt rijden. De veerboot Kapellskar-Paldiski is erg goedkoop.
Een andere optie is om halverwege in Duitsland, Denemarken of Zweden een ferry te nemen naar de verschillende Baltische landen.
Per boot
Afhankelijk van waar je naartoe wilt, kun je met verschillende maatschappijen vanuit Duitsland en Scandinavië over de Oostzee naar de Baltische kust varen. Het is een lange tocht: restaurants, bars, casino’s, winkels, zwembaden, kinderhoeken, fitnessruimtes en andere faciliteiten moeten de verveling tegengaan. Slaapcabines zijn er in diverse prijsklassen. Zoek van tevoren uit op welke dagen de ferry’s vertrekken, want de meeste maatschappijen varen maar een paar keer per week. Sommige varen ook alleen in het zomerseizoen en zijn snel volgeboekt. Auto’s kunnen aan boord, maar soms is er maar beperkte ruimte. Om beide redenen is een reservering dan ook handig. Internetadressen van de grote maatschappijen zijn: www.silja.com, www.terrabalt.lv, www.hanza.lv, www.scandlines.com, www.tallink.ee en www.rigasealine.lv.
Vanuit Duitsland
Rostock – Liepāja (Terrabalt, 7 uur)
Lübeck – Riga (Hanza Maritime Agency, 12 uur)
Kiel – Klaipėda (Lisco Lines, 20 uur)
Vanuit Denemarken
(beide cargoschepen)
Århus – Klaipėda (Scandlines, 30 uur)
Kopenhagen – Klaipėda (Lisco Lines, 23 uur)
Vanuit Zweden
Stockholm – Tallinn (Tallink, 13 uur)
Stockholm – Klaipėda (Lisco Lines, 17 uur)
Stockholm – Riga (Tallink, 18 uur)
Karlshamm – Liepāja (Terrabalt, 18 uur)
Karlshamm – Klaipėda (Lisco Lines, 18 uur)
Kapellskär – Paldiski (Tallink, 10 uur)
Nynäshamm – Ventspils (Scandlines, 11 uur)
Tussen Tallinn en Helsinki vertrekt dagelijks om de zoveel uur een boot. De snelle ferry doet het in anderhalf uur, de langzame in 3,5 uur. Reserveren is niet noodzakelijk.
Per trein
Er zijn geen directe verbindingen vanuit Nederland en België. Overstappen kan in Berlijn. De trein is echter behoorlijk duur en het enige echte voordeel is dat je een slaapcoupé kunt nemen. Ga je via Warschau, let dan op dat je niet de trein naar Vilnius hebt die door Wit-Rusland gaat. Hiervoor is een apart visum nodig.
Eurolines (www.eurolines.com) en Ecolines (www.ecolines.lv) rijden vanuit België en Nederland naar de Baltische landen. Dit is echter alleen aan te raden voor degenen met vliegangst of voor busfanaten, want het is afzien en niet echt goedkoper. Vanuit Brussel is het (als er geen vertraging is) vier uur naar Amsterdam, waarna het nog 26 uur is naar Vilnius. Tel daar voor Riga vijf uur bij en voor Tallinn tien uur.
Sinds de toetreding tot de Europese Unie op 1 mei 2004 zijn de strenge controles verleden tijd. Voor elk van de drie landen geldt dat je 90 dagen in het land kunt verblijven zonder visum. Alles wat je nodig hebt, is een paspoort dat bij aankomst nog minstens drie maanden geldig is (Estland zes maanden). Kom je met de auto, neem dan naast je rijbewijs tevens je eigendomspapieren mee.
Met de auto kun je veel meer doen en zien dan met het openbaar vervoer. Bussen en treinen verbinden wel alle grote plaatsen, maar de gebieden daartussen waar juist het meest te beleven valt, blijven onbereikbaar. Als je met het vliegtuig bent gekomen, moet je het dus serieus overwegen een auto te huren.
Met de auto
Er ligt bijna geen meter snelweg en toch zijn er vrijwel nooit files. De Baltische wegen kenmerken zich door rust. Kilometers lang kun je rijden zonder een tegenligger tegen te komen, zeker als je van de doorgaande wegen afwijkt. Dit vraagt om een geconcentreerde rijstijl. Alleen op de 670 km lange Via Baltica kan het druk zijn. Dit is de kaarsrechte verbinding die vanaf Tallinn via Riga naar Kaunas en Polen gaat. Hierover dendert al het vrachtverkeer vanuit Scandinavië en Rusland richting het zuiden en omgekeerd. Niet ongevaarlijk, vooral omdat de snelweg voor een verkeersader van internationaal belang in niet zo’n goede staat verkeert. Maar men is druk bezig met verbeteringen, wat soms wel voor opstoppingen zorgt.
Voor de rest verschilt de kwaliteit van de wegen per land en regio, al zijn ze tussen de grotere plaatsen altijd goed begaanbaar. Over het algemeen heeft Litouwen de beste en Letland duidelijk de minste. Dit laatste houdt in dat er soms asfaltbeton ligt dat nog in opdracht van Hitler werd aangelegd, of dat verschillende verhardingslagen ontbreken en dat er zelfs af en toe een gat in het wegdek zit. Daarnaast zijn de wegen in industrieel minder ontwikkelde gebieden en tussen gehuchten vaak onverhard. Als je deze toch wilt berijden, dan moet het je niet uitmaken als de auto een deukje of krasje oploopt door opspattend grind.
Geschreven en ongeschreven verkeersregels
In Estland en Letland liggen de maximumsnelheden op 50 km/uur binnen en 90 buiten de bebouwde kom en (alleen ’s zomers) 110 op de snelwegen die er bijna niet zijn. In Litouwen mag je 60 km/uur binnen de bebouwde kom, 90 erbuiten, 110 op de snelweg en 130 op de snelwegen van Panevėžys en Klaipėda naar Vilnius. Voor motoren gelden dezelfde snelheden. De hoogte van eventuele bekeuringen is afhankelijk van de limietoverschrijding en in sommige gevallen ook van de gemoedstoestand van de agent. Als je geluk hebt, mag een bekeuring ter plaatse worden betaald, maar het kan ook gebeuren (in Estland altijd als je meer dan 15 kilometer te hard rijdt) dat je paspoort en/of autopapieren worden meegenomen naar het dichtstbijzijnde politiebureau. Het is een gebruik om elkaar met lichtsignalen te waarschuwen als de politie aan het controleren is, maar hierop staan zware boetes. Denk eraan dat rijden met dimlicht ook overdag verplicht is.
Iets waar je aan moet wennen, is het rijgedrag. Als het maar even kan, wordt er ingehaald, of men nou in een BMW, Lada of vrachtwagen rijdt; de vluchtstrook dient regelmatig als derde baan. Op vierbaanswegen is het niet verplicht om rechts te rijden en veel automobilisten blijven links rijden. Vandaar het slalommen van snellere weggebruikers. Ook hoef je pas op het laatste moment richting aan te geven, dus let op en houd afstand. In Estland is het verplicht winterbanden te gebruiken. Bijna zes maanden per jaar kunnen de wegen in Estland besneeuwd zijn en kan er ijs liggen. Op dit soort wegen is een auto zonder winterbanden volstrekt onbestuurbaar en gevaarlijk.
Wat ook anders is en waar je erg aan moet wennen, is dat fietsers gebruikmaken van de snelweg, dat men zomaar langs de weg stopt en dat paddenstoelenverkopers op de vluchtstrook zitten. Loslopend wild steekt regelmatig over, wat wel blijkt uit de platgewalste dieren. Let ook goed op de richtingsborden, want deze zie je meestal pas op het laatste moment. Ze staan vaak op een onopvallende plaats. Liften is heel normaal.
Benzine
De afstanden tussen de plaatsen zijn klein en een benzinestation is in principe nooit ver weg. Veel zijn er 24 uur per dag geopend en steeds vaker betaal je met je bankpas bij een geldautomaat. De verschillende soorten benzine zijn overal verkrijgbaar, evenals diesel. Voor gas moet je iets langer zoeken, maar het is er wel.
Pech onderweg
Bij serieuze problemen kun je contact opnemen met de Estse (tel. 1888), Letse (tel. 800 00 00 of mobiel 188) en Litouwse (tel. 8 800 00 00, mobiel 188) autoverenigingen, gelieerd aan de ANWB. Houd er echter rekening mee dat hun Engels vaak beperkt is. Anders is een dorpje meestal niet ver weg, waar altijd wel iemand is die kan helpen.
Huurauto
De meeste keuzen heb je in de hoofdsteden, waarbij Vilnius goedkoper is dan Tallinn. Grote bedrijven zoals Avis, Budget, Europcar en Hertz hebben in elk van de drie een vestiging. In de zomer is de kans echter groot dat alles al verhuurd is. Je doet er daarom verstandig aan tijdig te reserveren. Voor 30 euro per dag heb je al een aardige auto. Anders kun je het nog buiten de grote stad proberen, waar de prijzen een stuk lager liggen. Om te huren moet je in het bezit zijn van een geldig paspoort en een rijbewijs. Soms stellen ze een minimum leeftijdgrens, verschillend van 19 tot 21 jaar. Ook moet je meestal een grote borgsom betalen (per creditcard).
Bussen zijn het belangrijkste middel van openbaar vervoer. Ze gaan vaker en sneller dan treinen. Vooral tussen de grote plaatsen zijn de verbindingen goed. Afhankelijk van de populariteit van de route verschilt de wachttijd van ongeveer 0,5 tot 2 uur. Problematischer is het om in de kleinere dorpen te komen. In principe is alles bereikbaar, alleen hoe afgelegener het ligt, hoe minder frequent ernaartoe gereden wordt. Zo kan het gebeuren dat je wel ergens terecht bent gekomen, maar dat je vervolgens uren moet wachten om verder of terug te gaan.
Er zijn verschillende busmaatschappijen, maar daar hoef je geen rekening mee te houden. Vaak kun je kiezen tussen een expresbus of een gewone, waarbij de laatste goedkoper is. Soms is het verstandig om van tevoren een kaartje te kopen aan het loket, zeker rond het weekend als de studenten naar huis gaan. Normaal gesproken koop je de tickets echter bij de chauffeur. ISIC-kaarthouders krijgen korting.
Tussen de Baltische landen rijden alleen Eurolines en Ecolines. Ze hebben aparte bureaus bij de grotere busstations. ’s Zomers zijn ze vaak volgeboekt, dus tijdig reserveren is erg handig.
Per trein
Het treinnetwerk is in alledrie de landen verouderd en langzaam. Met horten en stoten weet men de locomotief steeds weer op gang te krijgen, om bij het volgende gehucht weer te stoppen. Vaak hebben de coupés nog ouderwetse houten banken. Bepaald niet comfortabel, maar het heeft natuurlijk wel z’n charme. Per trein zie je veel meer van het landschap en de kleine stationnetjes zijn vaak erg pittoresk. Bovendien is het een stuk goedkoper dan de bus. Kaartjes worden gekocht bij de conducteur in de trein. Er is geen verbinding tussen Tallinn en Riga.
Per fiets
Fietsen is een van de redenen om hier vakantie te houden. Zowel de natuur als het klimaat zijn er erg geschikt voor. Het landschap is overwegend vlak en de afstanden kort, wat het ook voor de minder getrainde fietser aantrekkelijk maakt. Er zijn schitterende bosroutes, goed te combineren met kamperen in de vrije natuur. De frisse lucht is een verademing. Bovendien zie je op deze manier het meest en kom je het best in contact met de plaatselijke bevolking. Het enige minpuntje is het roekeloze verkeer op de grote wegen. Probeer deze dus zoveel mogelijk te mijden. Positief is dat er in de steden steeds meer fietspaden komen. Panevėžys heeft er serieus werk van gemaakt en noemt zich de fietsstad van het Balticum. Overigens moet je niet van suiker zijn, want gegarandeerd dat je regelmatig op een regenbui wordt getrakteerd.
Vervoer in de stad
De trams, trolleys en bussen zijn altijd vol. Je vindt ze in elke grote stad, al zijn er in Litouwen vooralsnog (plannen zijn er) geen trams. De eerste ritten worden vroeg in de morgen rond half 6 afgelegd, de laatste iets na middernacht. Tijdens spitsuren rijden er meer. Kaartjes koop je in de kiosk of bij de bestuurder, maar dan is het wel iets duurder. In Estland is er één ticket voor alle transportmiddelen; in Letland en Litouwen koop je ze apart voor elk soort. Om ze geldig te maken moet je ze in de gaatjesmachine bij de deur plaatsen. Haal handmatig de hendel over. Overigens is het openbaar vervoer door het gebruikelijke dringen en duwen erg geliefd bij zakkenrollers. Wees dus alert.
Taxi’s
Ooit een taxichauffeur tegengekomen die je niet probeert af te zetten? Ook in de Baltische landen zijn alle toeristen potentiële slachtoffers. Laat ’m dus de meter aanzetten of spreek van tevoren een duidelijke prijs af. Nachttarieven liggen beduidend hoger en vaak scheelt het enorm als je een taxi per telefoon reserveert. Het vinden van een taxi op straat is geen probleem.
Parkeren
Alleen in de hoofdsteden kan parkeren een probleem zijn, en dan vooral rondom de oude stad. Er zijn echter genoeg bewaakte parkeerplaatsen en garages. Iets van het centrum weg is altijd wel een plekje te vinden, al dan niet betaald.
De toeristenbureaus hebben vaak gratis stadsplattegronden. In Estland verschaffen ze ook regiokaarten van het zuiden en het westen inclusief de eilanden, maar deze zijn niet erg praktisch. De vier gratis provinciekaarten van Letland daarentegen zijn erg duidelijk en bovendien zeer goed verzorgd met eventuele routes met bezienswaardigheden. In Litouwen bestaan (nog) slechts kaarten van bepaalde delen van het land.
Aan te raden is om de zeer gedetailleerde wegenkaart Baltic States Road Map (1:700.000) te kopen van Jana Seta. Deze is erg handig om de onverharde wegen te mijden (alles wat in het geel is aangegeven). Overigens zijn er nog heel wat andere en gedetailleerdere fietskaarten, ter plaatse te koop in de grotere boekhandels.
Hotels
Over het algemeen is er voor ieder wat wils en in elke prijsklasse, behalve in de hoofdsteden waar de budgethotels een uitstervend fenomeen zijn. Grote dure hotels zijn er in overvloed, voorzien van alle luxe en comfort die je van een duur hotel mag verwachten. Bij de middenprijsklasse is het altijd een gok. Je kunt redelijk veel betalen en terechtkomen in een lelijk gebouw zonder enige sfeer of service, maar voor hetzelfde geld word je met open armen ontvangen in een vriendelijk familiehotel. Het vervelende is dat je dit vaak niet van tevoren weet, terwijl een boeking in het hoogseizoen eigenlijk wel noodzakelijk is als je op zeker wilt spelen. Ben je wat avontuurlijker ingesteld of beter bekend met het gebied, dan kun je op de bonnefooi gaan. Er is altijd wel iets te vinden.
Buiten de toeristische oorden kom je soms verrassend goedkope adresjes tegen, maar ook nog de ouderwetse sovjethotels waar het behang van de muren valt en de gastvrijheid ver te zoeken is. Aan te bevelen is om een nacht door te brengen in een kasteel, wat vaak voor een lage prijs kan. Informeer bij de plaatselijke toeristenbureaus voor een lijst met mogelijkheden, ook wat betreft bed en breakfast. Tevens hebben de meeste steden op het internet een link met accommodatie in de regio.
Campings zijn er in overvloed, maar niet zoals wij ze gewend zijn. Verwacht geen grote complexen voor caravans en vouwwagens waar ieder een eigen hoek krijgt met elektriciteitsvoorziening en de bekende faciliteiten. Ze zijn er wel, maar in beperkte mate. De meeste campings zijn eerder te vergelijken met een bungalowpark, maar dan in een eenvoudige uitvoering. Sommige hebben eigen douche en toilet, bij andere moet je de kleine houten hutjes zoeken op het terrein. Deze zijn niet altijd even verzorgd. Vaak is er een bar of hoofdgebouw waar je kunt ontbijten en er is bijna altijd wel plaats om je tent op te zetten.
Daarnaast zijn er legio kampeervelden, vooral in de nationale parken. Ze zijn aangegeven met de gebruikelijke borden met een tentje erop. Ze liggen vaak aan een meer of rivier en worden vooral gebruikt door kanoërs en fietsers. Meestal staan er wat houten tafels en banken, is er een primitief toilet en een vuurplaats. Vroeg in de morgen of in de avond komt de parkleiding rond voor een kleine vergoeding. Wild kamperen kan natuurlijk ook, al is dat officieel verboden. Niemand zal je echter tegenhouden. Pas wel op dat je niet op iemands grondgebied gaat staan.
Jeugdherbergen en studentenhostels
De hostels bieden meestal de goedkoopste accommodatie in het centrum van de stad. Ze worden vooral bezocht door (jongere) rugzaktoeristen die voor een prikkie bereid zijn om douche en toilet te delen, en als het echt moet op de grond te slapen. Privacy bestaat niet. Het is wel de manier om met andere reizigers in contact te komen en ervaringen te delen. De jeugdherbergen zitten vaak vol, ook door schoolklassen. Sommige zijn niet het hele jaar door geopend.
In de zomer vormen de studentenflats een andere goedkope optie. Ook hiervoor geldt dat vooral jongeren er gebruik van maken en dat de faciliteiten gedeeld worden.
Op de boerderij
Een van de aantrekkelijkheden van de Baltische landen zijn de toeristenboerderijen, vooral geschikt voor gezinnen. Veelal liggen ze ergens in het achterland waar de kinderen ongestoord hun gang kunnen gaan, hetzij op de boerderij, hetzij in de velden of bossen. Echte boerderijen zijn het meestal niet meer, al lopen er vast wel wat kippen en een varken rond. Soms krijg je een eigen hut of huisje, soms slaap je in de boerderij zelf. Vaak zijn er speelvelden, terwijl boten, hengels, fietsen en paarden tegen een minimale vergoeding worden verhuurd. Daarnaast is er altijd wel een plek waar je een kampvuur mag maken of kunt barbecuen. Hout en kolen liggen klaar. De boerin zal je waarschijnlijk vragen of je haar zelfgemaakte traditionele maaltijd wilt proberen. De sauna, vaak eigenhandig in elkaar gezet, is eveneens een belevenis.
Vakantieboerderijen vind je overal en tegen lage prijzen. De toeristenbureaus van de grotere plaatsen hebben een lijst met mogelijkheden in de regio en zijn meestal wel bereid om te bellen. Je kunt ook zelf op zoek via het internet. Probeer voor Estland www.maaturism.ee, voor Letland www.country.holidays.lv en voor Litouwen www.visitlithuania.net.
Kuurhotels
In de modder rollen om gezonder te worden is een populaire bezigheid in het Balticum. Speciaal opgeleide dokters verzorgen je een of meer dagen met lokale modder en bronwater, gebruikmakend van de modernste faciliteiten. Vaak kun je kiezen uit verschillende soorten behandelingen: om mooier te worden, af te slanken of te revalideren. Ook als je er niet wilt overnachten, kun je er een afspraak maken voor een behandeling. In Estland vind je de beste sanatoria in Pärnu, Haapsalu en Kuressaare; in Letland in Jārmala en ķemeri; in Litouwen in Druskininkai en Birstonas.
Voor iedere smaak en voor iedere portemonnee is er wel iets, of het nou gaat om een pizza of een traditioneel gerecht. De meeste keus heb je in de hoofdsteden, waar het ook beduidend duurder is. Menukaarten hebben vaak ook een Engelse versie en de bediening spreekt bijna altijd wel een woordje buiten de deur. De etiquette is vergelijkbaar met die bij ons: hoe chiquer hoe meer stropdassen en mantel-pakjes. Reis je met een klein budget dan kom je eerder in cafés terecht. Meestal hebben ze wel een bescheiden menukaart. De kwaliteit hiervan kan erg verschillen. Houd er rekening mee dat je soms aan de bar moet bestellen en betalen. De maaltijd wordt dan wel geserveerd. Fooien hoeven niet, maar worden wel op prijs gesteld: in de regel is dit voor de bediende interessanter dan het uursalaris.
In de provincie ben je afhankelijker van wat het plaatselijke restaurant te bieden heeft. Trek je er niet te veel van aan als de serveerster niet al te vriendelijk is: service is daar nog een tamelijk nieuw begrip.
Fietsen
Fietsen is een van de leukste bezigheden in het Balticum, maar dan wel in de bossen of op de speciale fietspaden. Buiten de steden zijn de meeste wegen onverhard en modderig. Een mountainbike met brede banden voldoet daar veel beter. Voor de profs is er een 980 km lange ‘Hanze Route’ langs de Baltische kust. Er bestaat een speciale fietskaart voor het Baltische gebied. Voor de gewone liefhebber volstaan losse tochten door bijvoorbeeld Lahemaa, de heuvels van Zuidoost-Estland, de Letse provincie Kurzeme of de Koerse Schoorwal. Ook de Estse eilanden lenen zich er uitstekend voor. Op Kihnu is het zelfs het geschiktste vervoermiddel.
Fietsen zijn vaak te huur bij een hotel, al eisen ze soms dat je daar ook verblijft. In de grote toeristische oorden zijn altijd verhuurbedrijven, evenals in de nationale parken. Het plaatselijke informatiecentrum weet wel waar. Probeer de fiets altijd eerst even uit, want soms zijn ze van een kwaliteit dat zelfs een fietsendief ze zou laten staan. Pas op het platteland op voor loslopende honden.
Wandelen
Veel van de fietsroutes kunnen ook te voet gedaan worden. Daarnaast zijn er speciale wandelpaden die vaak dieper de bossen ingaan. Laat je niet te veel verleiden om van het pad af te wijken, bijvoorbeeld als je bessen of paddenstoelen aan het plukken bent. Voor je het weet ben je verdwaald en de bossen zijn oneindig.
Een aparte belevenis zijn de moerassen. Om de unieke natuur in de veengebieden te aanschouwen, zijn er houten plankenpaden aangelegd zodat je niet wegzinkt. Pas wel op dat je niet uitglijdt, zeker op natte dagen.
Mooie wandelroutes liggen onder andere in de nationale parken Lahemaa, Gauja en Aukštaitija. Je hebt ze van verschillende lengtes. Voor moerassen is het Nationaal Park Soomaa bij uitstek de plek om te wandelen. Je kunt er ook een drijvende sauna bezoeken.
Watersport
Kanoliefhebbers kunnen zich heerlijk uitleven. Doordat er aan de oevers van populaire rivieren kampeervelden zijn aangelegd, kun je er een echte kanovakantie van maken. De Gauja doet je telkens weer versteld staan over de prachtige uitzichten op de zandsteenkliffen. De Salaca, eveneens in Vidzeme, is een goed alternatief. Zowel in Sigulda als Valmiera (Sporta Bāze Baiļi, tel. 4221861, e-mail: [email protected]) heeft men kano’s te huur en worden tochten georganiseerd. Rafters zouden de stromingen bij Strençi moeten opzoeken. De Abava en Venta in Kurzeme zijn andere watersportrivieren in Letland. Laat in het nationale park Soomaa niet de kans voorbijgaan om een traditionele haabja uit te proberen (zie p. 107). De kano is ook erg geschikt als vervoermiddel in Aukštaitija, waar de meren met elkaar verbonden zijn door rivieren. Kamperen is hier goed mogelijk, evenals aan de rivieren in Dzūkija.
Paddenstoelen en bessen plukken
Zowel de Esten, Letten als Litouwers duiken graag de bossen in om paddenstoelen en bessen te plukken. Wil je zelf ook een mandje of emmer vullen: doe het niet op eigen houtje! Dat de rode paddenstoel met witte stippen giftig is, weet iedereen, maar daarnaast zijn er tal van onschuldig uitziende soorten die beter niet gegeten kunnen worden of een speciale manier van bereiden hebben. Er is geen stelregel over welke eetbaar is en welke giftig, dus ga altijd onder begeleiding van een deskundige. Hetzelfde geldt voor de bessen. Vanuit de nationale parken worden vaak plukexcursies georganiseerd. De beste pluk-plek in het Balticum is Dzūkija.
Op de heuvels van Zuidoost-Estland en Noordoost-Letland ligt ’s winters een dik pak sneeuw dat het gebied erg geschikt maakt om te langlaufen. Niet voor niets kwam in 2002 en 2006 de olympische kampioen op de 15 km klassiek langlaufen, Andrus Veerpalu, uit Estland. Een populaire plaats met een uitgebreid arsenaal aan faciliteiten is Otepää. Je kunt er ook skiën en van de schans afspringen. Echt lang zijn de afdalingen echter niet. In Haanja kun je eveneens langlaufen. Skiheuvels vind je in Sigulda, evenals een bobsleebaan. Schaatsen op buitenijs is niet zo populair; liever gaat men de ijshal in om een baantje te trekken, ook ’s zomers.
Vogelspotten
De Baltische landen zijn een paradijs voor vogelaars. Door de stilte en de onaangetaste staat van het landschap is het erg geliefd bij trekvogels. Voor een groot deel zijn ze te bewonderen in speciale vogelreservaten. Sommige zijn van internationale importantie, zoals het Nationaal Park Vilsandi bij Saaremaa. Er worden speciale tochten georganiseerd. Een ander bekend vogelreservaat is Matsalu. In Letland moet je in Pape zijn, terwijl de Nemunas Delta in Litouwen de beste plek is.
Vissen
Vissen mag vrijwel overal, maar je hebt wel een vergunning nodig. Deze zijn meestal voor weinig geld te koop in het bezoekerscentrum van nationale parken. Vraag het anders bij het dichtstbijzijnde toeristenbureau. De kans op een goede vangst is groot in de Nemunas Delta. Ga je in de winter, dan kun je met de Russische vissers het Peipusmeer op om te ijsvissen. Neem wel een fles wodka mee.
Paardrijden
Vaak hebben ze op de toeristenboerderij ook wel een paard. In sommige nationale parken zijn paardenroutes aangelegd. Informeer bij de toeristenbureaus. Tallinn heeft een hippodroom waar regelmatig wedstrijden en optredens worden gehouden. In het Litouwse plaatsje Dusetos wordt in februari een beroemde race georganiseerd, een dag vol folklore.
De Baltische landen zijn veilig om doorheen te reizen. Zeker buiten de grote stad gaat veel op vertrouwensbasis en hoef je je weinig zorgen te maken over je eigendommen. In de grote steden is het niet anders dan in Nederland en België. Daarbij zij opgemerkt dat je in Riga veel oplettender moet zijn voor dieven dan in Tallinn. Vilnius zit er een beetje tussenin. Narva, Kohtla-Järve, Daugavpils en Kaunas zijn andere grote steden die de naam hebben gevaarlijk te zijn. In werkelijkheid valt dit erg mee zolang je maar geen onverstandige dingen doet. Dus niet midden in de nacht alleen over straat, houd de portemonnee op een veilige plek en probeer zo weinig mogelijk de toerist uit te hangen. Probeer de auto altijd op een betaalde parkeerplaats neer te zetten en houd waardevolle spullen uit het zicht.
Op iedere hoek van de straat zijn apotheken te vinden.
Wat betreft het voedsel verschilt de situatie weinig met het Westen. Alles wat uit de supermarkt komt is vers, al kan het nooit kwaad om groente en fruit even te wassen. Haal je het van de markt, dan is wassen zeker aan te raden. Kraanwater is niet altijd te drinken. Als je het niet zeker weet, koop dan gewoon een fles bronwater. Als er ‘gaz…’ op staat, dan is het met bubbels; staat er ‘negaz…’ op, dan niet. Dan nog twee ‘medische’ tips uit de regio tegen een opkomende verkoudheid: eet veel knoflook en drink peperwodka.
In het ziekenhuis is de hygiëne goed, maar de organisatie is vaak chaotisch. Vooral als ze het Engels niet goed beheersen, loop je het gevaar van het kastje naar de muur gestuurd te worden. Bovendien zijn de beste artsen naar het buitenland vertrokken. Men heeft ook snel de neiging om je (veel) medicijnen voor te schrijven: accepteer dit alleen als je de situatie echt vertrouwt.
Alledrie de landen hopen binnen enkele jaren op de euro over te gaan. Tot die tijd zul je het moeten doen met de Estse kroon (Eek), de Letse lat (Ls) en de Litouwse lita (Lt). De koersen zijn sinds de invoering begin jaren negentig vrij stabiel gebleven, al is de lat de laatste jaren wel iets in waarde gedaald. Bij de wisselkantoren krijg je nu voor één euro ongeveer 15,6 Eek, 0,67 Ls en 3,3 Lt. In Letland kost iets vaak maar een aantal centen: vergis je hier dus niet in. Voor Estland geldt het tegenovergestelde: je kunt een hele stapel bankbiljetten in je handen hebben die bijna niets waard is.
Kijk voor je gaat wisselen eerst even rond, want er kunnen verschillen per kantoor zijn. Meestal zijn de banken een betrouwbare keuze. Je kunt jezelf al deze ellende besparen door gewoon te pinnen. De bediening is vrijwel altijd ook in het Engels en alle bekende bankpasjes worden geaccepteerd. Let wel op dat je bij sommige machines eerst het geld krijgt en dan pas je pasje. Vaak moet je ook nog een toets indrukken om je pas terug te krijgen. In de duurdere hotels, restaurants en grote warenhuizen kun je ook met een creditcard betalen. Travellercheques zijn handig tegen diefstal maar niet in het gebruik.
Post
Kaarten en brieven doen er ongeveer een week over. Postzegels koop je op het postkantoor of in een kiosk. Zeg erbij voor welk land het is. Alle post naar Nederland en België is automatisch luchtpost. Het versturen van pakketjes is niet veiliger of onveiliger dan elders.
Telefoon
In de Baltische landen tel je niet mee als je geen mobiele telefoon hebt. Het geeft wel aan hoezeer men hier op telecommunicatie gericht is. Telefoneren naar het buitenland is dan ook geen probleem. Je kunt zowel privé- als publieke telefoons gebruiken. Telefoonkaarten zijn te koop in de kiosken. Bij langer verblijf is het wellicht een idee om een simkaart voor je mobiel te kopen. Ze kosten haast niets.
Om naar het buitenland te bellen draai je eerst het landnummer en vervolgens het nummer zonder de eerste 0. Voor Nederland is dat 0031, voor België 0032, voor Estland +372, voor Letland +371 en voor Litouwen +370.
Internet
De Baltische landen doen er veel aan om zo digitaal mogelijk te zijn. Vooral in Estland is men erg vooruitstrevend. Er zijn tal van publieke plaatsen (zoals bibliotheken) waar je gratis het net op kunt. Vaak zie je oranje-zwarte stickers met daarop de tekst WiFi, wat inhoudt dat je draadloos kunt internetten. Anders zijn er nog genoeg internetcafés.
Media
De Engelstalige Baltic Times verschijnt wekelijks met divers nieuws over alledrie de landen. Politiek en economisch nieuws domineert. Daarnaast is er een aantal kranten en tijdschriften in het Engels, waarvan er een paar in de regio zelf gemaakt zijn. Aantrekkelijk is het blad City Paper met meer diepgaande artikelen, terwijl In Your Pocket heel handig is voor gedetailleerde praktische informatie over de grote steden. Beide verschijnen tweemaandelijks. Nederlandse of Belgische lectuur is niet tot nauwelijks verkrijgbaar.
Tussen de televisiekanalen zitten altijd wel een aantal Engels- en Duitstalige zenders; CNN en BBC World zijn standaard.
Uitgaan
Voor het echte uitgaansleven moet je in Riga zijn. Het heeft de grootste verscheidenheid aan cafés en discotheken, terwijl je je ook kunt vermaken in het theater of de opera. De Estse kinderkoren hebben wereldfaam en zijn in Tallinn te beluisteren. Informatie over concerten (klassiek en pop), theater, films en festivals is verkrijgbaar bij de toeristenbureaus of via de In Your Pocket.
De uitgaansgewoonten verschillen weinig van die bij ons. Meestal drinkt men eerst wat bij vrienden om vervolgens gezamenlijk rond 9 uur de stad in te gaan. Bars sluiten op verschillende tijden, sommige helemaal niet. Nachtclubs worden pas druk na twaalven. In Vilnius is een striptease vrij normaal. Opvallend is verder dat men in de winter veel meer in een uitgaansstemming is; ’s zomers kom je vooral medetoeristen tegen, terwijl de plaatselijke bevolking zich in huisjes op het platteland bevindt. Tot slot lijkt er in Tallinn de ongeschreven regel te bestaan dat Esten uitgaan op vrijdag en de Russen op zaterdag.
Winkelen
De winkelcentra glimmen en ruiken naar parfum net zoals in het Westen. Alle grote kledingmerken zijn aanwezig. Goedkoop zijn ze zeker niet, te vergelijken met die bij ons. Voor lagere prijzen moet je op de markten zijn, maar het aanbod daar is niet erg uitnodigend. Je kunt anders altijd nog een muffige tweedehandszaak binnenlopen.
Een ambersieraad is het meest gebruikelijke souvenir. Het is vooral in Litouwen en Letland te koop. Marktkraampjes in overvloed, maar je kunt er vanuit gaan dat ze nepstenen verkopen. Serieuze amberwinkels zijn in Vilnius te vinden. Een typische drank is de Rigas Balsam, verkrijgbaar in elke Letse supermarkt. Een passende en praktische aanschaf is een zelf gebreide wollen trui, mantel of muts, onder andere te koop op de kleine markt net buiten de oude stad van Tallinn.
Openingstijden
Bijna alle supermarkten zijn dagelijks geopend, kleinere buurtwinkels sluiten soms in het weekend. Ketens als Rimi, Iki, Maxima en T-Market openen in de regel om 9 uur en sluiten rond 22 uur. Warenhuizen zijn ook dagelijks geopend, maar sluiten eerder. Op zondag vaak al ergens in de middag.
Musea
De Baltische landen hebben een aantal goede historische musea. Daarnaast kom je regelmatig heel verrassende moderne kunst tegen. Galerieën in overvloed, maar kunstmusea van internationaal belang zijn er niet. Soms ontbreekt er Engelstalige uitleg, vooral in kleine plattelandsmusea. De openingstijden zijn verschillend. Meestal zijn ze op maandag gesloten, soms ook op dinsdag. Zomeropeningstijden beginnen vaak halverwege mei en lopen door tot halverwege september.
De meeste festiviteiten vinden plaats in de zomer en concentreren zich rondom folkloristische gebeurtenissen. De belangrijkste is de midzomernacht, de nacht van 23 op 24 juni. Gezinnen vertrekken dan massaal met veel voedsel en drank naar het platteland om tot in de vroege morgen door te feesten. Een traditioneel groot kampvuur hoort hier ook bij. Deze Sint-Jansdag heet in Estland Jaanipäev, in Letland Ligo en in Litouwen Joninės.
Eveneens speciaal zijn de nationale zangfestivals. Ze worden in Estland en Letland om de 5 jaar, in Litouwen om de 4 jaar gehouden. In de tussenliggende tijd oefenen en strijden de plaatselijke folkloreverenigingen tegen elkaar voor een plaatsje op het podium. Ongeveer 800 groepen worden uiteindelijk uitverkoren, samen goed voor zo’n 20.000 stemmen. Het vorige zangfestival was in de zomer van 2008 in Riga. Tallinn mag in 2009 zijn sterren weer verwelkomen, Vilnius in 2011.
Het jaarlijkse Baltika Folklore Festival is een ander groot evenement. Zangers, dansers, muzikanten uit alledrie de landen komen bijeen om voor elkaar en het aanwezige publiek op te treden in hun traditionele klederdracht. Ze zorgen voor een warme ambiance. Tallinn was de gastheer in juli 2007, een jaar later Vilnius en Riga mag het in 2009 weer doen.
Daarnaast zijn er de nodige muziek- en filmfestivals. Aparte vermelding verdient hierbij het Viljandi Folkfestival in juli. Stadsfeesten zijn ook altijd druk en gezellig. Informatiebureaus weten waar en wanneer.
Religieuze festiviteiten hebben over het algemeen meer betekenis in Litouwen dan in Estland. De kerkfestivals van Žemaiwi¢ Kalvarija (Iste week van juli) en Aglona (14–16 augustus) trekken jaarlijks duizenden pelgrims.
Gebruikelijke feestdagen zoals kerst, oud en nieuw, Pasen en 1 mei kennen ze overal. De Esten vieren daarnaast op 24 februari de onafhankelijkheid, 23 juni is Overwinningsdag en op 20 augustus wordt het herstel van de onafhankelijkheid herdacht. In Letland hebben ze één nationale dag: 18 november. Litouwen viert op 16 februari Onafhankelijkheidsdag en op 6 juli de kroning van Mindaugas.
Alledrie de talen hebben letters die niet in het Nederlands voorkomen of anders worden uitgesproken.
Afwijkende Estse letters en klanken
ä- ongeveer als e in pet, maar opener
b - neigt naar een p
ö - als u in put
öö - als eu in kleur
õ - een soort eu, maar dan achter in de mond, zo ongeveer het geluid als je iets smerig vindt: euhhhhhhhhh!
u - als oe in koe
ü - als u in minuut
üü - als uu in muur
In tweeklanken, zoals au, oi, äi, ui enz. worden de twee klanken afzonderlijk uitgesproken.
Medeklinkers die dubbel staan, worden ook duidelijk langer aangehouden.
Afwijkende Letse letters en klanken
c - als ts in tsaar
ç - als tsj in roetsjbaan
š - als sh in show
Ž - als sj in sjaal
Bij ķ, ļ, ņ en ġ worden de medeklinkers gepalataliseerd, dus in het harde verhemelte gearticuleerd.
Bij ā, e, ī en ū wordt de klinker langer aangehouden.
Afwijkende Litouwse letters en klanken
Aanvullend op enkele van de Letse letters hierboven genoemd:
y - als i in win
Bij ė, ę, ų wordt de klinker langer aangehouden.
|
EST |
LV |
LT |
|
|
Groeten |
|||
|
Hallo |
Tere! |
Sveiki! |
Labas! |
|
Goedemorgen |
Tere hommikust! |
Labrīt! |
Labas rytas! |
|
Goedendag |
Tere päevast! |
Labdien! |
Laba diena! |
|
Goedenavond |
Tere õhtust! |
Labvakar! |
Labas vakaras! |
|
Goedenacht |
Head ööd! |
Ar labu nakti! |
Labos nakties! |
|
Hoe gaat het? |
Kuidas läheb? |
Kā iet? |
Kaip jums sekasi? |
|
Het gaat goed |
Hästi! |
Labi! |
Gerai! |
|
Dank je |
aitäh! |
paldies! |
ačiū! |
|
Alsjeblieft |
palun! |
lūdzu! |
prašau! |
|
Pardon |
Vabandage |
Atvaonojiet |
Atsiprašau |
|
ik hou van jou |
Ma armastan sind! |
Es Tevi mīlu! |
Aš Tave myliu! |
|
Algemeen |
|
|
|
|
ja |
jah |
jā |
taip |
|
nee |
ei |
ne |
ne |
|
groot |
suur |
liels |
didelis |
|
klein |
väike |
mazs |
mažas |
|
mooi |
ilus |
skaists |
gražus |
|
duur |
kallis |
dārgs |
brangus |
|
goedkoop |
odav |
lets |
pigus |
|
open |
avatud |
atverts |
atidaryta |
|
gesloten |
suletud |
slegts |
uždaryta |
|
toilet |
tualett |
tualetes istaba |
tualetas |
|
Hoeveel kost het? |
Mis see maksab? |
Cik tas maksā? |
Kiek kainuoja? |
|
Ik weet het niet |
Ma ei tea |
Es nezinu |
Aš nežinau |
|
Getallen |
|
|
|
|
1 |
üks |
viens |
vienas |
|
2 |
kaks |
divi |
du |
|
3 |
kolm |
trīs |
trys |
|
4 |
neli |
četri |
keturi |
|
5 |
viis |
pieci |
penki |
|
kuus |
seši |
Šeši |
|
|
7 |
seitse |
septiņ i |
septyni |
|
8 |
kaheksa |
astoņi |
aštuoni |
|
9 |
üheksa |
deviņi |
devyni |
|
10 |
kümme |
desmit |
dešmit |
|
20 |
kakskümmend |
dvidesmit |
dvidešimt |
|
30 |
kolmkümmend |
trīsdesmit |
trisdešimt |
|
40 |
nelikümmend |
četrdesmit |
keturiasdešimt |
|
50 |
viiskümmend |
piecdesmit |
penkiasdešimt |
|
60 |
kuuskümmend |
sešdesmit |
šešiasdešimt |
|
70 |
seitsekümmend |
septiņdesmit |
septyniasdešimt |
|
80 |
kaheksakümmend |
astoņdesmit |
aštuoniasdešimt |
|
90 |
üheksakümmend |
deviņdesmit |
devyniasdešimt |
|
100 |
sada |
simts |
šimtas |
|
1000 |
tuhat |
tūkstotis |
tūkstantis |
|
1.000.000 |
miljon |
miljons |
milijonas |
|
Dagen van de week |
|
|
|
|
maandag |
esmaspäev |
pirmdiena |
pirmadienis |
|
dinsdag |
teisipäev |
otrdiena |
antradienis |
|
woensdag |
kolmapäev |
trešdiena |
trečiadienis |
|
donderdag |
neljapäev |
ceturtdiena |
ketvirtadienis |
|
vrijdag |
reede |
piektdiena |
penktadienis |
|
zaterdag |
laupäev |
sestdiena |
šeštadienis |
|
zondag |
pühapäev |
svetdiena |
sekmadienis |
|
Landnamen |
|
|
|
|
Nederland |
Holland |
Nīderlande |
Olandija |
|
België |
Belgia |
Beļhija |
Belgija |
|
Estland |
Eesti |
igaunija |
Estija |
|
Letland |
Läti |
Latvija |
Latvija |
|
Litouwen |
Leedu |
Lietuva |
Lietuva |
|
Rusland |
Venemaa |
Krievija |
Rusija |
|
Finland |
Soome |
Somija |
Suomija |
|
Polen |
Poola |
Polija |
Lenkija |
|
Wit-Rusland |
Valgevene |
Baltkrievija |
Baltarusija |