Les 3: de conclusie telt - draai de beleidspiramide om

Schrijf geen nota, vertel een verhaal.

Ervaringswijsheid.

Wie beleid moet maken, pakt eerst eens alle voorgaande pogingen erbij, onderzoekt zijn precieze opdracht en het kader waarbinnen dat allemaal plaatsvindt en voert een massa overleg met iedereen die er ook maar iets mee te maken heeft. Een boeiend proces, behalve voor de uiteindelijke doelgroep van het beleid. Zie het maar als de zoektocht naar een levenspartner. Eenmaal gelukt, willen je vrienden weten hoe hij of zij heet en waarom je er zo blij mee bent. Geen verhandeling over de jaren van zoeken, uitproberen, teleurgesteld raken en afwijzen en over alles wat je toen hebt geleerd.

Dat geldt ook voor de piramide die je onwillekeurig hebt opgebouwd in een poging duidelijk te krijgen hoe het beleid eruit moet zien. Prachtig dat het bouwsel van input uit de organisatie, historische kaders, onderzoek, onderbouwing, afwegingen en flankerend beleid er is, maar om er een nota over te schrijven moet het ding met zijn punt van zorgvuldig opgebouwde conclusies terug op de grond. Terug naar de beleving van alledag. Schuif dus als je gaat schrijven al je onderzoek en afwegingen even opzij. Denk niet na, maar zeg: dít is ons ideaal en zó gaan we het bereiken. Dat is je begin.

Oefening van recht door zee

Droom ’s nachts van een zaaltje. De vloer bestaat uit bobbelig linoleum, met hier en daar een gat. Aan het plafond hangen stalen bakken met TL-buizen. In de zaal zijn ongeveer honderd mensen. De meesten zitten op plastic kantinestoelen, waarvan ze de poten luidruchtig over de grond schrapen. Een enkeling staat. Jij ook, maar niet in de zaal. Jij staat er tegenover, op een toneel met houten planken en groene gordijnen die bijna helemaal zijn opengetrokken. Achter je en naast je hangen net zulke gordijnen. Geen openingen. De gordijnen ruiken naar verwaarloosd eczeem.

Omdat jij niets zegt, beginnen de mensen in de zaal tegen elkaar te praten. Het geluid zwelt aan. Het zijn autobezitters uit de binnenstad. Je moet ze uitleggen dat ze binnenkort niet meer voor hun deur kunnen parkeren.

Slaapt er iemand naast je? Maak die wakker en vertel hoe het was. Slaap je alleen? Loop dan naar de badkamer en vertel het aan jezelf in de spiegel.